Elvis Presley kiện Anthropic 41 triệu USD vì dùng 274 bài hát huấn luyện Claude

Những người nắm bản quyền âm nhạc của Elvis Presley vừa đệ đơn kiện Anthropic, công ty đứng sau chatbot Claude. Họ cáo buộc Anthropic đã đưa lời và sáng tác của 274 bài hát của "ông hoàng nhạc Rock and Roll" vào dữ liệu huấn luyện Claude mà không xin phép, không trả tiền, và đòi bồi thường khoảng 41,1 triệu USD.

Đây không phải vụ kiện âm nhạc đầu tiên nhắm vào Anthropic. Nhưng lần này người đứng đơn là chủ sở hữu catalogue của một nghệ sĩ duy nhất, chứ không phải hãng đĩa hay hiệp hội. Nếu thắng, vụ này có thể mở đường cho rất nhiều nghệ sĩ và gia đình nghệ sĩ khác tự đi kiện.

Ai kiện và kiện vì điều gì?

Nguyên đơn chính là một đơn vị của Authentic Brands Group (ABG), công ty cấp phép đang kiểm soát tên tuổi, hình ảnh và phần lớn catalogue nhạc của Elvis, cùng một số công ty, quỹ tín thác và cá nhân khác có quyền với các bài hát này. Đơn kiện được nộp hôm thứ Sáu 23/10/2026 tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California, do Billboard đưa tin đầu tiên.

• Số bài hát: 274 tác phẩm, gồm nhiều bản hit như "Can't Help Falling in Love", "All Shook Up", "Don't Be Cruel", "A Little Less Conversation" và "Return to Sender".

• Nội dung cáo buộc: Anthropic sao chép lời bài hát vào dữ liệu huấn luyện trong suốt quá trình phát triển các model Claude, và đến nay Claude vẫn tạo ra nội dung tái hiện hoặc chế lại các bài hát đó khi người dùng yêu cầu.

• Luật sư chính: Richard Busch, người từng đại diện gia đình Marvin Gaye trong vụ "Blurred Lines" nổi tiếng.

Cần lưu ý: vụ kiện nói về lời và sáng tác, không phải bản ghi âm. Claude không tạo ra âm thanh, nên phía Elvis cho rằng thiệt hại nằm ở phần chữ, tức lời bài hát bị chép vào dữ liệu huấn luyện và vẫn có thể bị "nhả" ra khi được hỏi.

Đòi 41 triệu USD được tính thế nào?

Con số 41,1 triệu USD đến từ mức bồi thường theo luật định cao nhất của Mỹ cho hành vi vi phạm cố ý: 150.000 USD cho mỗi tác phẩm, nhân với 274 bài. Ngoài ra, theo AIReport, đơn kiện còn thêm hai cáo buộc mà các vụ kiện dữ liệu huấn luyện thường không đưa vào:

• Xoá thông tin quản lý bản quyền (tên nhạc sĩ, nhà xuất bản đi kèm lời bài hát): tối đa 25.000 USD mỗi vi phạm, khoảng 6,85 triệu USD.

• Vượt biện pháp bảo vệ kỹ thuật: tối đa 2.500 USD mỗi vi phạm, khoảng 685.000 USD.

Cộng cả ba, tổng mức đòi ở trần luật định lên khoảng 48,6 triệu USD. Phía nguyên đơn cũng yêu cầu lệnh cấm vĩnh viễn với 274 tác phẩm, buộc Anthropic xử lý các bản sao trái phép đang giữ, và xin xét xử có bồi thẩm đoàn.

Lời bài hát lọt vào Claude bằng cách nào?

Theo mô tả trong đơn kiện, lời bài hát được các nhà xuất bản cấp phép cho những dịch vụ như Musixmatch hay LyricFind, vốn phải hiển thị kèm thông tin nhạc sĩ và nhà xuất bản. Bộ thu thập dữ liệu web Common Crawl đã quét các trang này, Anthropic chép lời vào kho dữ liệu huấn luyện nội bộ, và quy trình "làm sạch" dữ liệu đã cắt bỏ phần thông tin bản quyền trước khi đưa vào các đời Claude.

Đơn kiện nêu tên nhiều model, từ Claude 3 Opus, Haiku 4.5 cho tới Claude Opus 5, Sonnet 5, Fable 5 và Mythos 5. Nguyên đơn còn dẫn hồ sơ vụ Bartz kiện Anthropic (vụ của các tác giả sách) để cho rằng một số sách có chứa lời bài hát trong dữ liệu huấn luyện đến từ thư viện lậu Library Genesis.

"Rào chắn" của Claude vẫn chưa đủ?

Một điểm đáng chú ý là đơn kiện cho rằng các bộ lọc Anthropic thêm vào sau những vụ kiện trước chỉ chặn được một nhóm nhỏ bài hát nổi tiếng. Nguyên đơn dẫn một phiên chat, trong đó Claude được yêu cầu làm lại một số bài hát "cho khán giả hiện đại" và chính Claude nhận xét bản của mình giữ "cùng cấu trúc, cùng đoạn hook, chỉ đổi chữ nhẹ, đủ cả verse, chorus và bridge", tức là đã vượt quá mức "lấy cảm hứng".

Phía Anthropic phản hồi ngắn gọn với báo chí: "Chúng tôi không đồng ý với các cáo buộc và sẽ bảo vệ đầy đủ quan điểm của mình trong vụ kiện này."

Anthropic đang vướng bao nhiêu vụ kiện âm nhạc?

Theo AIReport, đây ít nhất là vụ kiện âm nhạc thứ sáu nhắm vào Anthropic tại cùng khu vực tòa án:

• Tháng 10/2023, Concord cùng một nhóm nhà xuất bản âm nhạc kiện Anthropic về 499 tác phẩm.

• Tháng 1/2026, Concord nộp đơn thứ hai, bao trùm hơn 20.000 tác phẩm và đòi hơn 3 tỷ USD.

• Universal, Warner và một số bên khác cũng đã kiện riêng.

Trước đó, năm 2025, Anthropic từng đồng ý trả 1,5 tỷ USD để dàn xếp vụ kiện của các tác giả sách về việc dùng sách lậu huấn luyện AI, khoản dàn xếp bản quyền lớn nhất lịch sử nước Mỹ.

Vì sao vụ này đáng theo dõi?

Khác với các vụ trước do hãng đĩa, nhà xuất bản hay RIAA đứng đơn, đây là một trong những thách thức pháp lý lớn đầu tiên do đại diện của chính một nghệ sĩ khởi kiện trực tiếp một công ty AI. The Guardian nhận định kết quả có thể tạo tiền lệ cho cách các công ty AI được phép dùng catalogue nhạc có sẵn.

Cách tính bồi thường theo từng tác phẩm cũng khiến một catalogue vài trăm bài có thể tạo ra mức đòi lớn hơn nhiều so với tiền bản quyền thông thường. Và nếu cáo buộc "xoá thông tin bản quyền" vượt qua được vòng bác đơn, mọi công ty AI từng quét trang lời bài hát rồi chuẩn hoá văn bản đều có thể đối mặt với một hướng trách nhiệm mới, không cần chứng minh đầu ra giống bài hát gốc.

Với người dùng phổ thông, Claude vẫn hoạt động bình thường. Nhưng nếu bạn đang dùng AI để viết lời nhạc hay nội dung sáng tạo, đây là lời nhắc nên tránh yêu cầu AI chép lại hoặc "viết lại" lời bài hát có bản quyền để đăng công khai.

Nguồn tham khảo

• Billboard: Anthropic Sued For Stealing Elvis Presley Music to Train AI

• NBC News: Elvis Presley's rights holders sue Anthropic

• The Guardian: Anthropic sued for allegedly using 274 Elvis Presley songs

• Pitchfork: Elvis Presley Catalog Owners Sue Anthropic

• AIReport: chi tiết đơn kiện 5:26-cv-12473